Quy hoạch tượng đài, tranh hoành tráng ở Quảng Ninh: Cần thiết, tăng giá trị cảnh quan đô thị

Tượng đài, tranh hoành tráng với giá trị về mặt thẩm mỹ, văn hoá góp phần làm tăng giá trị các không gian văn hoá lịch sử và kiến trúc, cảnh quan đô thị, tăng giá trị hình ảnh quảng bá, thu hút khách du lịch trong nước và quốc tế. Ở Quảng Ninh, số lượng tượng đài, tranh hoành tráng hiện có 39 công trình đã, đang xây dựng và theo quy hoạch, con số này sẽ tăng lên 63 công trình vào năm 2030.

Tượng đài Phật hoàng Trần Nhân Tông tại Khu di tích Yên Tử (TP Uông Bí) được đánh giá là bức tượng đẹp, thể hiện sự thoát tục của Phật hoàng.

Theo khảo sát của cơ quan chuyên môn, trong số 39 tượng đài kể trên chỉ có 4 tượng đài quy mô lớn (vốn đầu tư trên 45 tỷ đồng), 7 tượng đài quy mô trung bình (vốn đầu tư từ 16 đến 45 tỷ đồng) và 28 tượng đài quy mô nhỏ (vốn đầu tư nhỏ hơn 15 tỷ đồng). Như vậy, tỷ lệ về quy mô hệ thống tượng đài, tranh hoành tráng của Quảng Ninh hiện nay là hợp lý, với chủ yếu các tượng đài có quy mô nhỏ (72%) và vừa (18%).

Qua tìm hiểu cho thấy, hệ thống tượng đài, tranh hoành tráng phân bố chủ yếu ở các địa phương ven biển, tập trung nhiều nhất là các TP Hạ Long, Cẩm Phả, Móng Cái và TX Đông Triều, cũng là các địa phương có quy mô dân số đông, kinh tế - xã hội phát triển nhất của tỉnh. Tiêu biểu như: Cụm tượng đài văn hoá TX Đông Triều, Khu lưu niệm Bác Hồ tại xã Hồng Thái Tây, Đài Hoàng đế lệnh chỉ - ghi dấu điểm khai thác than đầu tiên (TX Đông Triều); Biểu tượng TP Uông Bí, Tượng đài Phật hoàng Trần Nhân Tông (TP Uông Bí); Tượng đài anh hùng liệt sĩ Đỗ Thị Sinh (Minh Hà), Tranh hoành tráng chiến thắng Bạch Đằng (TX Quảng Yên); Đài tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ TP Hạ Long, Tượng đài anh hùng vũ trụ Ghéc-man Ti-Tốp, Tượng đài đồng chí Vũ Văn Hiếu tại phường Hà Tu, Bạch Ðằng, Cột Đồng Hồ (TP Hạ Long); Tượng đài Vinh quang thợ mỏ Việt Nam, Tượng đài Hưng Nhượng Đại Vương Trần Quốc Tảng (TP Cẩm Phả); Tượng đài Bác Hồ trên huyện đảo Cô Tô; Tượng đài anh hùng liệt sĩ Hà Quang Vóc (huyện Đầm Hà); Cụm thông tin cổ động biên giới Sa Vĩ, Đài kỷ niệm thành lập chi bộ Đảng đầu tiên của Móng Cái; Khu tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ Pò Hèn (TP Móng Cái); Tranh hoành tráng cổ động biên giới cửa khẩu Hoành Mô (huyện Bình Liêu)...

Ngược lại, các huyện miền núi như Hải Hà, Hoành Bồ, Tiên Yên, Bình Liêu không có tượng đài nào. Điều khá nghịch lý nữa là, các tượng đài, tranh hoành tráng đã xây dựng do các đơn vị tư nhân hoặc doanh nghiệp quản lý thường có chất lượng tốt hơn, ít hỏng hóc hơn. Tại một số địa phương, việc quản lý tượng đài, tranh hoành tráng còn lỏng lẻo, thiếu sâu sát. Việc phân công, phân cấp quản lý tượng đài, tranh hoành tráng trên địa bàn còn chưa được quy định chặt chẽ. Tuy vậy, nhìn chung hiện trạng tình hình khai thác, sử dụng các tượng đài trên địa bàn tỉnh khá tốt. Trong số 39 tượng đài đã và đang xây dựng hiện nay chỉ có 21 tượng đài cần duy tu, bảo dưỡng định kỳ (chiếm 54%); 4 tượng đài cần sửa chữa (chiếm 10%); 11 tượng đài cần nâng cấp (chiếm 28%) và 3 tượng đài dự kiến di chuyển vị trí (8%).

Hiện nay, việc xây dựng hệ thống các tượng đài, tranh hoành tráng trên địa bàn tỉnh mặc dù đã được đầu tư công phu, hiệu quả đầu tư cho kết quả khá tốt, tuy nhiên, với vị trí là địa phương mạnh về nguồn lực và có nhiều yếu tố văn hoá, lịch sử, thiên nhiên độc đáo thì quy mô đầu tư dành cho hệ thống tượng đài, tranh hoành tráng của Quảng Ninh được đánh giá là chưa tương xứng. Theo “Quy hoạch hệ thống tượng đài, tranh hoành tráng tỉnh Quảng Ninh đến năm 2020, định hướng đến năm 2030” do Sở VH-TT đang lập dự thảo thì đến năm 2030 dự kiến xây mới 24 tượng đài trên địa bàn tỉnh, gồm 3 tượng đài quy mô lớn, 7 tượng đài quy mô trung bình và 14 tượng đài quy mô nhỏ, nâng tổng số tượng đài, tranh hoành tráng trên toàn tỉnh lên 63 công trình, với tổng kinh phí thực hiện quy hoạch ước khoảng 600 tỷ đồng.

Ông Đỗ Khánh Tùng, Phó Giám đốc Sở VH-TT, cho biết: Quảng Ninh là một trong những địa phương tiên phong của cả nước lập Quy hoạch hệ thống tượng đài, tranh hoành tráng với tầm nhìn chiến lược. Các tác phẩm điêu khắc, tạo hình và các vật trang trí mang tính nghệ thuật trong các không gian công cộng từ lâu đã hiện diện trong các thành phố tại châu Âu, góp phần tạo nên các không gian đường phố, quảng trường và công viên với dấu ấn rất riêng. Quảng Ninh hiện nay đang tập trung mạnh cho phát triển du lịch dịch vụ, nên việc quy hoạch xây dựng, phát triển hệ thống tượng đài, tranh hoành tráng là rất cần thiết, nhằm tăng giá trị cảnh quan đô thị, cũng như hình ảnh quảng bá, góp phần thu hút khách du lịch trong nước và quốc tế đến với Quảng Ninh...

Theo baoquangninh.com.vn