Phòng bệnh từ việc tiêm vắc xin

Tiêm vắc xin là biện pháp hiệu quả nhất để bảo vệ cho người tiêm không mắc bệnh và tránh được việc xảy ra các dịch bệnh lớn tại cộng đồng. Đối với trẻ em, tiêm vắc xin rất quan trọng, giúp nâng cao sức đề kháng và phòng, chống nhiều dịch bệnh.

Trẻ được tiêm vắc xin phòng bệnh viêm gan B sau khi sinh tại Bệnh viện Sản Nhi Quảng Ninh.

Mùa đông - xuân là thời kỳ cao điểm phát sinh bệnh ho gà. Hơn 1 tuần nay, chị Nguyễn Thị H. (TP Cẩm Phả) vô cùng lo lắng khi con gái hơn 4 tháng tuổi phải điều trị bệnh ho gà. Chị H. cho biết, khi ở nhà cháu ho từng cơn rũ rượi, tiếng thở rít, sau cơn ho xuất hiện tím tái. Ngay lập tức chị H. cho con đến Bệnh viện Sản Nhi Quảng Ninh và bác sĩ kết luận là cháu bị ho gà. Con của chị H. chưa được tiêm phòng đủ 3 mũi vắc xin phối hợp phòng 5 bệnh truyền nhiễm nguy hiểm mà trẻ hay mắc là bạch hầu, ho gà, uốn ván, viêm gan B, viêm màng não mủ do vi khuẩn Hib. Chị H. chia sẻ: "Do thấy cháu còn nhỏ, lại hay ốm vặt, nên tôi chưa cho đi tiêm phòng. Giờ cháu mắc bệnh, tôi vô cùng áy náy, lo lắng. Nay bác sĩ tư vấn, tôi sẽ đưa con đi tiêm phòng ngay sau khi cháu khỏi bệnh".

Số trẻ mắc bệnh ho gà đang có dấu hiệu gia tăng trên địa bàn tỉnh. Theo kết quả giám sát của Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh, từ đầu năm đến nay toàn tỉnh đã ghi nhận 18 ca mắc bệnh ho gà, trong đó xét nghiệm dương tính 13 ca. Con số này gia tăng đột biến so với cùng kỳ năm 2018 chỉ ghi nhận 3 ca. Bác sĩ Đỗ Thị Phượng (Khoa Các bệnh nhiệt đới, Bệnh viện Sản Nhi tỉnh) cho biết: Từ đầu năm đến nay, chúng tôi đã điều trị cho 11 trường hợp trẻ mắc ho gà. Hầu hết các ca mắc bệnh là do trẻ không được tiêm chủng đầy đủ hoặc đã tiêm nhưng chưa đủ mũi; một số trường hợp trẻ chưa đủ tuổi tiêm phòng đã mắc ho gà. Để phòng bệnh ho gà thì tiêm vắc xin phòng bệnh cho trẻ là biện pháp đạt hiệu quả phòng bệnh cao nhất, lên tới trên 90%.

Bác sĩ Đỗ Thị Phượng (Khoa Các bệnh nhiệt đới, Bệnh viện Sản Nhi tỉnh) thăm khám cho bệnh nhi mắc ho gà.

Không riêng bệnh ho gà, từ đầu năm đến nay, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh đã ghi nhận 139 trường hợp mắc bệnh sởi, trong đó có 61 ca dương tính; 15 ca tay chân miệng, 1 ca viêm não vi rút...

Bác sĩ Trần Thị Diệp, Phó Trưởng khoa Kiểm soát bệnh truyền nhiễm (Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh), cho biết: Hầu hết các bệnh truyền nhiễm có thể phòng được bằng cách tiêm phòng vắc xin trong Chương trình tiêm chủng mở rộng ở các trạm y tế xã nếu tiêm đầy đủ, đúng lịch. Từ ngày 25/1/2019, Quảng Ninh triển khai tiêm vắc xin ComBE Five phòng 5 bệnh bạch hầu, ho gà, uốn ván, viêm gan B, viêm màng não mủ do Hib cho trẻ từ 2 tháng tuổi trở lên.

Tiêm vắc xin không chỉ có tác dụng phòng bệnh đối với trẻ, mà còn mang lại những lợi ích to lớn đối với xã hội. Cơ thể trẻ chưa có đủ sức đề kháng chống lại bệnh tật, nên khi mắc các bệnh truyền nhiễm có thể có những biến chứng nặng, để lại di chứng hoặc có thể tử vong. Do đó, các gia đình cần quan tâm chủ động đưa trẻ đến trạm y tế hoặc cơ sở y tế tiêm phòng đầy đủ, đúng lịch. Cùng với các mũi tiêm chủng mở rộng, còn có một số vắc xin dịch vụ, như: 5 trong 1 hoặc 6 trong 1, phòng não mô cầu BC, tiêu chảy, thủy đậu, phế cầu, sởi - quai bị - rubella, viêm não Nhật Bản, cúm, viêm gan siêu vi A, thương hàn, viêm não mô cầu... Tiêm phòng vắc xin còn giúp bảo vệ sức khỏe cho cả người lớn: Phòng cúm, viêm màng não do não mô cầu, phòng ung thư gan, ung thư cổ tử cung, sởi - quai bị - rubella.

Các bác sĩ cũng khuyến cáo, để phòng bệnh hiệu quả cho trẻ, tránh tình trạng trẻ chưa đến tuổi tiêm vắc xin hoặc chưa tiêm đủ mũi đã mắc bệnh, tốt nhất là các bà mẹ khi mang thai nên chủ động đến các điểm tiêm chủng để được tư vấn tiêm vắc xin phòng bệnh, nhằm tạo hệ miễn dịch sớm cho trẻ ngay từ trong bụng mẹ. Các bậc phụ huynh cần đưa con đi tiêm phòng đầy đủ và đúng lịch. Việc làm này không chỉ làm giảm tỷ lệ mắc bệnh và tử vong, trẻ em phát triển khỏe mạnh về thể chất và trí não, mà còn giúp giảm chi phí chăm sóc y tế, giảm tình trạng tàn phế hay mất khả năng lao động do bệnh tật gây ra.

Hiện chương trình tiêm chủng mở rộng đã triển khai các vắc xin phòng ngừa 10 bệnh truyền nhiễm nguy hiểm cho trẻ em: Lao, bạch hầu, ho gà, uốn ván, bại liệt, viêm gan B, sởi, viêm não Nhật Bản B, tả, thương hàn... Tại Quảng Ninh, tỷ lệ trẻ được tiêm chủng đầy đủ đạt trên 96%. Số trường hợp phản ứng nặng sau tiêm chủng là rất hãn hữu, cho thấy tính an toàn và hiệu quả phòng bệnh của vắc xin.

LỢI ÍCH CỦA TIÊM PHÒNG

Bác sĩ Trần Thị Diệp, Phó trưởng Khoa Kiểm soát bệnh truyền nhiễm, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh: "Tiêm vắc xin là biện pháp hữu hiệu nhất để phòng bệnh"

Hiện có 8 bệnh được tiêm chủng phòng bệnh miễn phí cho trẻ dưới 1 tuổi ở nước ta theo lịch tiêm chủng bắt buộc, là: Lao, bại liệt, bạch hầu, uốn ván, ho gà, sởi, viêm gan B, viêm màng não mủ do vi khuẩn Hib. Tiêm vắc xin là biện pháp hữu hiệu nhất để phòng bệnh, giúp trẻ em chống lại nhiều loại bệnh nguy hiểm khác nhau. Tiêm chủng bắt buộc vừa tăng cường miễn dịch cho đối tượng được tiêm, vừa tăng miễn dịch phòng bệnh cho cả cộng đồng.

Nếu còn trẻ không được tiêm chủng thì bệnh vẫn có thể tiếp tục lưu hành trong cộng đồng và có thể lây cho những trẻ chưa có miễn dịch phòng bệnh, đặc biệt là những trẻ chưa đủ tuổi để tiêm chủng hoặc có chống chỉ định tiêm chủng. Tiêm phòng cho trẻ cần được thực hiện càng sớm càng tốt, trong 2 năm đầu đời. Vì thế, các bậc cha mẹ cần đưa con đi tiêm chủng đầy đủ và đúng lịch để tránh mắc các bệnh truyền nhiễm.

Bác sĩ CKI Vương Thị Hào, Trưởng Khoa Sơ sinh, Bệnh viện Việt Nam - Thụy Điển Uông Bí: "Phụ huynh phải đợi 30 phút để theo dõi các phản ứng sau tiêm"

Để hạn chế phản ứng sau tiêm phòng, các bậc phụ huynh cần mô tả kỹ về tình trạng sức khỏe của trẻ với bác sĩ, cán bộ tiêm chủng để được tư vấn đúng khi đưa con đi tiêm vắc xin. Với vắc xin ComBE Five nói riêng và các loại vắc xin khác nói chung, nếu trẻ từng có phản ứng nặng ở lần tiêm chủng trước thì các bà mẹ cần chia sẻ điều đó với cán bộ y tế để được tư vấn sử dụng loại vắc xin khác có thành phần tương tự. Với các trường hợp đến ngày tiêm mà trẻ đang sốt, mắc các bệnh nhiễm trùng cấp tính, đang dùng hoặc mới kết thúc liều điều trị corticoid hoặc các sản phẩm globulin miễn dịch thì phải hoãn tiêm. Còn lại các trường hợp ốm như ho, hắt hơi sổ mũi thì trẻ vẫn được tiêm phòng bình thường.

Bên cạnh đó, các bậc phụ huynh tiếp tục cho trẻ đi tiêm phòng tất cả các loại vắc xin còn trong chỉ định tiêm, dù ở thời điểm trẻ tiêm sớm hay tiêm muộn. Đặc biệt, các bậc phụ huynh cần phải duy trì nghiêm túc quy định ngồi đợi 30 phút để theo dõi các phản ứng sau tiêm. Điều này có ý nghĩa quan trọng trong việc phát hiện và xử trí sớm các trường hợp sốc phản vệ.

Chị Cao Thị Hạnh, phường Mạo Khê, TX Đông Triều: “Tiêm phòng đầy đủ, đúng lịch tất cả các loại vắc xin cho mẹ và con”

Từ khi mang thai, tôi đã tìm hiểu và tiêm phòng đầy đủ, đúng lịch tất cả các loại vắc xin để bảo vệ sức khỏe của mẹ và con. Hiện nay, trên các phương tiện thông tin đại chúng tôi thấy có nhiều bậc phụ huynh tỏ ra lo lắng, không muốn tiêm phòng cho con. Tôi thấy việc làm này vô cùng nguy hiểm không chỉ cho bản thân đứa trẻ mà cho cả cộng đồng, nhất là với những trẻ mới sinh chưa đủ tháng để tiêm phòng.

Bởi vậy, các cơ quan chức năng cần đẩy mạnh truyên truyền, hướng dẫn để mọi người dân có nhận thức đúng đắn về tiêm phòng vắc xin. Đặc biệt, người dân chúng tôi đều mong muốn được sử dụng những loại vắc xin tốt, hiệu quả, ít gây phản ứng sau tiêm.

Chị Đào Thị Anh Thơ, thị trấn Quảng Hà, huyện Hải Hà: “Theo dõi phản ứng sau tiêm phòng để phát hiện sớm dấu hiệu bất thường của con”

Cũng như các bà mẹ khác, tôi thấy lo lắng khi con sốt sau khi tiêm phòng. Nhưng quan điểm của tôi là, tiêm phòng vắc xin cho trẻ rất tốt để phòng bệnh, chống lại nhiều loại bệnh nguy hiểm. Bởi vậy, tôi luôn chủ động tìm hiểu thông tin về các loại vắc xin cần phải sử dụng. Đồng thời thực hiện cho con đi tiêm đầy đủ, đúng lịch. Cùng với đó, gia đình tôi cũng luôn quan tâm chăm sóc, theo dõi phản ứng sau tiêm chủng để phát hiện sớm dấu hiệu bất thường của con.

Nhưng điều tôi lo lắng chính là vẫn còn những trẻ em không được tiêm chủng thì bệnh vẫn có thể tiếp tục lưu hành trong cộng đồng, ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe của mọi người dân. Vì vậy, các cơ quan chức năng tiếp tục quan tâm để tất cả trẻ em trong độ tuổi được tiêm chủng đầy đủ, phòng bệnh cho bản thân và cộng đồng. 

Theo Nguyễn Hoa-Tường Vi/baoquangninh.com.vn