Phát hiện sớm bệnh tật từ khám sức khỏe sàng lọc miễn phí

Qua chương trình khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí đang được Quảng Ninh triển khai, không ít trường hợp mắc bệnh trong cộng đồng đã được phát hiện khi chưa có triệu chứng rõ ràng. Kết quả này giúp người dân được tư vấn, quản lý, điều trị kịp thời, hạn chế nguy cơ bệnh tiến triển nặng và hình thành thói quen chủ động chăm sóc sức khỏe.

Khi được thông báo lịch khám, ông Vũ Văn Ưng (thôn Phúc Tiến, xã Đầm Hà) đến điểm khám sức khỏe định kỳ với tâm lý kiểm tra cho yên tâm. Tuy nhiên, qua siêu âm, các bác sĩ phát hiện ông có sỏi niệu quản và tư vấn tiếp tục thăm khám, điều trị để hạn chế nguy cơ bệnh tiến triển, gây biến chứng. Ông Ưng chia sẻ: “Tôi vẫn ăn uống, sinh hoạt bình thường, nên không nghĩ mình có bệnh. Sau khi được bác sĩ thông báo kết quả, tôi sẽ đi kiểm tra thêm và thực hiện theo hướng dẫn để điều trị sớm, tránh ảnh hưởng đến sức khỏe”.

Trường hợp của bà Trương Thị Huệ (74 tuổi, phường Yên Tử) cho thấy khám sức khỏe định kỳ có thể giúp phát hiện sớm những bệnh lý nguy hiểm ngay cả khi triệu chứng chưa rõ ràng. Trong đợt khám sức khỏe định kỳ toàn dân năm 2026, bà Huệ được phát hiện rối loạn nhịp tim và được chỉ định thăm khám chuyên sâu tại Bệnh viện Việt Nam - Thụy Điển Uông Bí. Kết quả chụp mạch vành cho thấy bà bị hẹp nhiều vị trí động mạch vành, trong đó đoạn hẹp nặng nhất trên 95%, tiềm ẩn nguy cơ xảy ra biến cố tim mạch cấp. Sau đó bà Huệ được can thiệp đặt 2 stent mạch vành và đã khỏe mạnh xuất viện. 

Các bác sĩ Bệnh viện Việt Nam - Thụy Điển Uông Bí thực hiện ca can thiệp đặt stent mạch vành cho người bệnh.

Theo bác sĩ CKII Hoàng Minh Quang (Trưởng Khoa Nội tim mạch, Bệnh viện Việt Nam - Thụy Điển Uông Bí), việc phát hiện và can thiệp kịp thời đã giúp bà Huệ giảm nguy cơ nhồi máu cơ tim và các biến cố tim mạch nguy hiểm. Bệnh mạch vành ở người cao tuổi có thể diễn biến âm thầm, triệu chứng không điển hình hoặc dễ nhầm với mệt mỏi thông thường. Người dân nên duy trì khám sức khỏe định kỳ, nhất là người cao tuổi và người có yếu tố nguy cơ tim mạch. Không nên chờ đến khi xuất hiện đau ngực dữ dội, khó thở, vã mồ hôi hoặc kiệt sức mới đến cơ sở y tế, bởi khi đó nguy cơ xảy ra biến cố tim mạch cấp có thể đã tăng cao.

Những trường hợp như ông Ưng, bà Huệ nói trên không phải là hiếm gặp. Qua hơn 1 tháng triển khai khám sức khỏe cho người từ 18 tuổi trở lên tại các địa phương, nhiều người được phát hiện có chỉ số huyết áp, đường huyết cao; bất thường về chức năng gan, thận, tuyến giáp; rối loạn nhịp tim, hoặc nguy cơ mắc các bệnh mạn tính. Đáng chú ý, không ít người trước đó vẫn lao động, sinh hoạt bình thường và chưa cảm nhận rõ những thay đổi của cơ thể.

Nhiều bệnh không lây nhiễm như tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh tim mạch, bệnh thận mạn tính thường tiến triển âm thầm. Giai đoạn đầu, người bệnh có thể chưa đau, chưa mệt, hoặc chỉ xuất hiện những dấu hiệu thoáng qua. Khi triệu chứng trở nên rõ rệt, bệnh có thể đã tiến triển nặng, gây biến chứng và làm tăng chi phí điều trị. Vì vậy, khám sức khỏe định kỳ rất quan trọng; phát hiện sớm các chỉ số bất thường, yếu tố nguy cơ và những thay đổi ban đầu, từ đó điều chỉnh chế độ ăn uống, vận động, sinh hoạt hoặc điều trị trước khi bệnh ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe...

Kỹ thuật viên Bệnh viện Đa khoa tỉnh thực hiện điện tim cho người dân phường Hồng Gai tại điểm khám sức khỏe định kỳ Trường Tiểu học Trần Hưng Đạo.

Theo hướng dẫn chuyên môn của Bộ Y tế, nội dung khám sức khỏe được xây dựng phù hợp với từng nhóm tuổi. Đối với người từ đủ 18 tuổi trở lên, ngoài khám lâm sàng các chuyên khoa, danh mục cơ bản có xét nghiệm công thức máu, đường huyết, chức năng gan, thận, xét nghiệm nước tiểu và chụp X-quang tim phổi. Khi có dấu hiệu nghi ngờ, bác sĩ sẽ chỉ định thêm xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh chuyên sâu hoặc chuyển người dân đến cơ sở khám chữa bệnh phù hợp để chẩn đoán, can thiệp sớm.

Tuy nhiên, kết quả sàng lọc mới là bước đầu. Khi được phát hiện chỉ số bất thường, người dân cần thực hiện nghiêm hướng dẫn của bác sĩ, đến khám chuyên khoa đúng hẹn và không tự ý dùng thuốc. Với các bệnh mạn tính, việc duy trì điều trị, tái khám và kiểm soát các yếu tố nguy cơ như hút thuốc lá, ít vận động, ăn mặn, thừa cân... có ý nghĩa quyết định trong phòng ngừa biến chứng.

Ngay cả khi kết quả khám chưa phát hiện bệnh, mỗi người vẫn cần duy trì lối sống lành mạnh, ăn uống hợp lý, tập thể dục thường xuyên, ngủ đủ giấc và chủ động khám lại theo định kỳ. Đây là cơ sở để người dân theo dõi các chỉ số sức khỏe qua từng thời điểm, đồng thời giúp cơ sở y tế quản lý liên tục đối với người mắc bệnh mạn tính hoặc có yếu tố nguy cơ. Việc hình thành dữ liệu sức khỏe theo thời gian cũng hỗ trợ bác sĩ đánh giá diễn biến bệnh, tư vấn và điều chỉnh phương án điều trị phù hợp.

Theo Nguyễn Hoa/baoquangninh.vn