Không để “khoảng trống niềm tin”

Trong thời đại số, thông tin lan truyền với tốc độ chưa từng có. Chỉ một dòng trạng thái trên mạng xã hội, một đoạn video chưa được kiểm chứng hay một lời đồn truyền miệng cũng có thể tạo ra nhiều luồng dư luận khác nhau.

Thực tế cho thấy, người dân không ngại những chủ trương đúng đắn của Đảng và Nhà nước. Điều họ cần là được thông tin đầy đủ, được lắng nghe và được giải thích rõ ràng. Nếu thông tin chính thống đến chậm hoặc chưa đủ, những khoảng trống trong nhận thức sẽ xuất hiện và rất nhanh bị lấp đầy bởi tin đồn, suy diễn hoặc những thông tin thiếu căn cứ. Đó cũng chính là một trong những thách thức đối với công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong giai đoạn hiện nay.

Nghị quyết số 35-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định rõ yêu cầu tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới. Tuy nhiên, bảo vệ nền tảng tư tưởng không chỉ là phản bác khi thông tin sai lệch xuất hiện, mà quan trọng hơn là chủ động cung cấp thông tin đúng, đầy đủ và kịp thời để người dân không bị dẫn dắt bởi những nguồn tin không chính thống.

Thực tiễn triển khai Dự án Bệnh viện Việt Nam - Thụy Điển Uông Bí tại phường Uông Bí là một minh chứng sinh động.

Thông tin kịp thời, chính xác quyết định niềm tin

Dự án Bệnh viện Việt Nam – Thụy Điển Uông Bí là công trình có ý nghĩa đối với phát triển hạ tầng y tế của tỉnh Quảng Ninh. Tuy nhiên, quá trình triển khai, đặc biệt là công tác giải phóng mặt bằng, đặt ra nhiều vấn đề người dân quan tâm đó là: chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, quyền lợi cụ thể của từng hộ.

Ngay từ khi dự án sắp được triển khai, khi thông tin chưa được tiếp cận đầy đủ, đã xuất hiện những cách hiểu khác nhau. Có ý kiến so sánh, có ý kiến nghi ngại, thậm chí có những thông tin được truyền miệng hoặc lan trên mạng xã hội theo hướng không chính xác, đặt vấn đề theo hướng thiếu căn cứ, so sánh không đầy đủ giữa các trường hợp hỗ trợ, dẫn đến tâm lý băn khoăn trong một bộ phận người dân như: Giá dự định đưa ra bồi thường hỗ trợ quá thấp vì áp dung khung cũ tại sao không áp dụng giá mới. Chi tiết bồi thường không rõ ràng. Cứ đền bù thỏa đáng thì chúng tôi sẽ không chống đối.. Những luồng dư luận này, nếu không được xử lý kịp thời, có thể tích tụ thành tâm lý thiếu đồng thuận.Vấn đề đặt ra không phải là người dân “chưa đồng thuận”, mà là người dân chưa có đủ thông tin để đồng thuận.

Dân vận đi trước một bước

Cách tiếp cận tại phường Uông Bí không dừng ở việc ban hành thông báo, mà tiếp cận trực tiếp tới từng từng hộ dân. Cán bộ cơ sở, tổ dân phố, các tổ chức đoàn thể trực tiếp gặp gỡ, giải thích cụ thể từng nội dung: từ chủ trương, căn cứ pháp lý đến phương án bồi thường, hỗ trợ. Những vấn đề người dân quan tâm được trao đổi thẳng, không né tránh. 

Ông Phạm Văn Sự, Phó Chủ tịch UB MTTQ phường cho biết: Trong quá trình triển khai công tác giải phóng mặt bằng dự án Bệnh viện Việt Nam – Thụy Điển Uông Bí, thời gian đầu một số hộ dân cũng còn băn khoăn do tiếp cận nhiều luồng thông tin khác nhau, nhất là liên quan đến chế độ, chính sách bồi thường, hỗ trợ. Trước tình hình đó, Ủy ban MTTQ phường cùng các đoàn thể đã phối hợp với chính quyền và khu dân cư trực tiếp xuống từng hộ để tuyên truyền, trao đổi, giải thích cụ thể cho người dân hiểu rõ chủ trương cũng như quyền lợi chính đáng của mình. Qua thực tế cho thấy, khi người dân được cung cấp thông tin đầy đủ, được lắng nghe và giải đáp kịp thời thì đều đồng thuận, ủng hộ chủ trương chung của địa phương. Hiện nay thông tin trên mạng xã hội rất nhiều, vì vậy điều quan trọng là phải chủ động thông tin sớm, công khai, minh bạch và gần dân, sát dân để người dân hiểu đúng bản chất vấn đề, tránh bị tác động bởi những thông tin chưa chính xác.

Ông Phạm Văn Sử, Bí thư - Trưởng khu Thanh Sơn 8, phường Uông Bí chia sẻ: Lúc đầu một số hộ dân trong khu cũng còn băn khoăn vì nghe nhiều thông tin khác nhau, nhất là liên quan đến chế độ, chính sách bồi thường, hỗ trợ. Chúng tôi cùng tổ dân, các đoàn thể thường xuyên đến từng hộ để gặp gỡ, trao đổi trực tiếp với người dân. Thực tế cho thấy, người dân không phản đối chủ trương, nhiều khi bà con chỉ cần được gặp trực tiếp, được giải thích rõ ràng, cụ thể từng trường hợp thì sẽ hiểu và chia sẻ với địa phương trong quá trình triển khai dự án.

Phường Uông Bí tổ chức đối thoại, lắng nghe ý kiến người dân liên quan đến công tác giải phóng mặt bằng dự án Bệnh viện Việt Nam – Thụy Điển Uông Bí.

Quá trình này không diễn ra một lần. Những trường hợp còn vướng mắc tiếp tục được trao đổi, đối thoại cho đến khi người dân hiểu rõ. Điểm quan trọng là: thông tin không chỉ được “cung cấp”, mà được “giải thích đến cùng”.

Khi người dân có đủ thông tin, từ chỗ còn băn khoăn, nhiều hộ dân đã đồng thuận với chủ trương chung. Sự chuyển biến này không xuất phát từ áp đặt, mà từ việc người dân hiểu rõ quyền lợi và nghĩa vụ của mình trong tổng thể dự án.

Ông Nguyễn Quốc Trai là một trong nhiều hộ dân trú tại vùng lõi của dự án đã sẵn sàng bàn giao hàng nghìn m2 đất của gia đình cho dự án, mặc dù chưa nhận được hỗ trợ giải phóng mặt bằng, cho biết: chúng tôi tin vào các đồng chí lãnh đạo và chủ trương của nhà nước. Đây sẽ là công trình ý nghĩa mang lại nhiều lợi ích cho nhân dân chính vì vậy tuy chưa nhận được hỗ trợ nhưng chúng tôi vẫn sẵn sàng bàn giao mặt bằng để dự án sớm được triển khai.

Từ ví dụ thực tế trên cho thấy, khi thông tin chính xác đến được với người dân, những thông tin sai lệch sẽ không còn tác động đáng kể. Tin tức thiếu chính xác, mang tính kích động đã không còn khả năng để tồn tại.

Không để thông tin sai lệch có cơ hội xuất hiện

Qua kinh nghiệm từ công tác giải phóng mặt bằng dự án trọng điểm trên địa bàn phường Uông Bí có thể rút ra một nguyên tắc rõ ràng: Nếu thông tin chính thống đến chậm, thông tin không chính thống sẽ đến trước. Nếu đối thoại không đầy đủ, người dân không được giải thích, sẽ tự suy đoán, tự tìm câu trả lời và dễ bị định hướng theo chiều hướng không đồng thuận. Mặc dù niềm tin không mất đi ngay lập tức, nhưng sẽ bị lung lay hay mất dần. Ngược lại, khi chính quyền chủ động thông tin, chủ động đối thoại, chủ động giải quyết từng vấn đề cụ thể, thì “khoảng trống” niềm tin sẽ không hình thành, thông tin sai lệch sẽ không có cơ hội phát huy tác động. Không chỉ trong công tác giải phóng mặt bằng mà trong mọi hoạt động của chính quyền tại phường Uông Bí cho thấy, khi thông tin đến chậm, người dân buộc phải lấp khoảng trống bằng những gì họ nghe được bất kể đúng hay sai. Và khi nhận thức đã bị định hình từ nguồn không chính thống, việc điều chỉnh lại sẽ khó khăn hơn nhiều. Vì vậy, vấn đề không phải là xử lý tin đồn khi nó xuất hiện, mà là không để tin đồn có cơ hội hình thành.

Đại diện chính quyền địa phương, khu dân cư trực tiếp gặp gỡ, nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của người dân liên quan đến dự án.

Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong giai đoạn hiện nay vì thế không thể chỉ dừng lại ở việc phản bác các quan điểm sai trái, thù địch. Quan trọng hơn là làm cho thông tin đúng luôn đi trước, đủ rõ và đủ kịp thời để người dân không phải suy đoán.

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh từng căn dặn: "Dân vận khéo thì việc gì cũng thành công." Trong điều kiện hiện nay, dân vận khéo phải gắn với truyền thông khéo; phải lấy công khai, minh bạch và đối thoại làm nền tảng để xây dựng niềm tin xã hội.

Có thể khẳng định rằng, công khai, minh bạch và kịp thời trong cung cấp thông tin không chỉ là yêu cầu trong quản lý, điều hành mà còn là giải pháp thiết thực để bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng từ cơ sở.

Khi người dân được biết, được bàn, được hiểu và được đồng hành, sự đồng thuận xã hội sẽ ngày càng được củng cố. Và khi niềm tin được vun đắp bằng sự thật, bằng trách nhiệm và bằng sự gần dân, sát dân của cả hệ thống chính trị thì những thông tin sai lệch, xuyên tạc sẽ không còn môi trường để tồn tại.

Đó cũng chính là cách thiết thực để xây dựng "thế trận lòng dân" vững chắc, góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới.

Phương Lan – Hồng Nhung