Hiệu quả mô hình nuôi rươi kết hợp trồng lúa

Giữa năm 2020, Trung tâm Khuyến nông (Sở NN&PTNT) phối hợp với TX Đông Triều, TP Uông Bí và TX Quảng Yên triển khai Dự án phát triển vùng nuôi rươi thương phẩm kết hợp canh tác lúa hữu cơ. Mô hình bước đầu mang lại hiệu quả kinh tế cao, mở hướng đi mới.

Mô hình nuôi rươi thương phẩm kết hợp với trồng lúa hữu cơ của hộ ông Đoàn Văn Hân (phường Trưng Vương, TP Uông Bí).

7 năm trước đây, hộ ông Đoàn Văn Hân (khu 1, phường Trưng Vương, TP Uông Bí) chỉ dám dành khoảng 2-3/20ha ao, đầm để nuôi rươi. Gia đình ông và nhiều hộ xung quanh chủ yếu nuôi rươi tự phát. Giống rươi được lấy tự nhiên từ ven sông Uông vào các ao, đầm tự sinh trưởng, phát triển, đến mùa vụ cuối năm thì thu hoạch. Do thiếu kỹ thuật nuôi, bị động về nguồn giống, nên sản lượng thu hoạch rươi hằng năm khá bấp bênh.

Từ khi tham gia vào Dự án phát triển vùng nuôi rươi thương phẩm kết hợp canh tác lúa hữu cơ, hộ ông Hân được hỗ trợ 50% giá trị con giống (5 triệu đồng), được tham gia tập huấn kỹ thuật. Đến giữa năm 2020, ông Hân mạnh dạn chuyển 5ha sang nuôi rươi thương phẩm kết hợp canh tác lúa hữu cơ. Chỉ sau 6 tháng chăm sóc, gia đình ông đã thu hoạch được hơn 2 tấn rươi thương phẩm (tăng gần 1 tấn so với nuôi tự nhiên như trước), lợi nhuận hơn 300 triệu đồng.

Ông Hân cho biết: Cái hay của mô hình này là chúng tôi có thể phát triển xen canh với cây lúa hữu cơ. Giống rươi được thả cùng thời điểm thích hợp nên dễ dàng theo dõi, chăm sóc và thu hoạch đồng loạt. Gia đình tôi tuyệt đối tuân thủ không phun thuốc trừ sâu, bón phân hóa học, vì vậy, sản phẩm rươi và lúa sau thu hoạch tương đối sạch. Gia đình tôi đang cải tạo toàn bộ hơn 20ha ao, đầm, dự kiến tháng 4/2021  thả khoảng 4-5 triệu con giống rươi thương phẩm, kết hợp canh tác lúa hữu cơ.

Hộ ông Hân là một trong số 16 hộ dân đầu tiên trong tỉnh được hỗ trợ chuyển đổi nuôi rươi từ Dự án phát triển vùng nuôi rươi thương phẩm kết hợp canh tác lúa hữu cơ. Hiện vùng rươi phân bố tự nhiên dọc các sông Cầm, Uông, Đá Bạc, Bạch Đằng; tổng diện tích hơn 450ha. Trước đây, các hộ dân nuôi rươi chủ yếu tự phát. Nhiều hộ đầu tư đắp ao, đầm tại gần bãi bồi ven sông để lấy nước ra vào, tạo điều kiện cho rươi sinh trưởng và phát triển. Một số hộ còn kết hợp giữa cấy lúa và nuôi rươi.

Bằng các hình thức đơn giản này, sản lượng thu hoạch rươi chỉ đạt 100-130kg/ha. Việc nuôi và khai thác rươi tự nhiên gặp những khó khăn do việc lấy giống rươi phụ thuộc hoàn toàn vào tự nhiên; nguồn nước ô nhiễm nên giống rươi ngày càng bị cạn kiệt. Trong khi đó, trên địa bàn tỉnh chưa có cơ sở sản xuất rươi giống.

Nhiều hộ dân ở phường Hưng Đạo (TX Đông Triều) đang nhân rộng mô hình nuôi rươi thương phẩm kết hợp canh tác lúa hữu cơ.

Trước thực trạng trên, tháng 5/2020, Trung tâm Khuyến nông tỉnh đã triển khai Dự án phát triển vùng nuôi rươi thương phẩm kết hợp canh tác lúa hữu cơ; tổng mức đầu tư dự án trên 6,7 tỷ đồng, trong đó ngân sách tỉnh hỗ trợ hơn 2,1 tỷ đồng; vốn đối ứng của người dân và doanh nghiệp hơn 4,67 tỷ đồng. Mục tiêu của Dự án nhằm áp dụng những tiến bộ kỹ thuật mới để nâng cao trình độ cho hộ nuôi rươi thương phẩm kết hợp canh tác lúa hữu cơ. Đây là lần đầu tiên các hộ nuôi rươi được hỗ trợ con giống do Trung tâm Quốc gia giống hải sản miền Bắc sản xuất để thả nuôi trong ao, đầm.

Dự án trong 2 năm (2020-2021) sẽ phát triển 90ha rươi thương phẩm kết hợp canh tác lúa hữu cơ. Riêng năm 2020, Trung tâm Khuyến nông tỉnh đã hỗ trợ 16 hộ dân tại các phường, xã Hưng Đạo, Kim Sơn, Xuân Sơn (TX Đông Triều); Phương Nam, Yên Thanh, Trưng Vương (TP Uông Bí); Đông Mai, Sông Khoai (TX Quảng Yên) phát triển 45ha mô hình nuôi rươi thương phẩm kết hợp canh tác lúa hữu cơ.

Ông Nguyễn Bá Lâm, Phó Giám đốc Trung tâm Khuyến nông tỉnh, cho biết: Rươi là đối tượng có triển vọng phát triển, nếu tổ chức quản lý, sản xuất một cách khoa học sẽ trở thành đối tượng thủy sản thu hoạch có giá trị kinh tế cao. Từ thành công bước đầu của Dự án đã cho thấy những lợi ích nhiều mặt, như: Các địa phương có thể tận dụng lợi thế về nguồn gen con giống đặc sản, bản địa, diện tích ngập nước, hoang hóa, khai thác kém hiệu quả, để tạo ra hai dòng hàng hóa là rươi và lúa sạch; tạo sinh kế cho người dân, gắn với bảo vệ môi trường, bảo vệ và phát triển đa dạng nguồn gen sinh học vùng cửa sông. Trung tâm đang tiếp tục lựa chọn địa điểm hỗ trợ các hộ dân ở TP Uông Bí, TX Đông Triều, TX Quảng Yên chuyển đổi, phát triển thêm 45ha vùng nuôi rươi thương phẩm kết hợp canh tác lúa hữu cơ.

Theo Phạm Tăng/baoquangninh.com.vn