"Chìa khóa" cho phát triển dài hạn

Trong bối cảnh chuyển dịch mạnh mẽ của mô hình tăng trưởng, Quảng Ninh đang từng bước khẳng định một lựa chọn mang tính chiến lược, đó là lấy con người làm trung tâm, khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo làm động lực then chốt cho phát triển nhanh và bền vững. Không chỉ dừng ở định hướng, tỉnh đã và đang cụ thể hóa bằng hệ thống chính sách, chương trình và nguồn lực đầu tư bài bản, tạo nền tảng cho tăng trưởng dài hạn.

Xác định nguồn nhân lực là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh của nền kinh tế, tỉnh đã triển khai đồng bộ các chính sách thu hút, đãi ngộ và trọng dụng nhân tài. Giai đoạn gần đây, Quảng Ninh đã tuyển dụng, thu hút 29 công chức là nhân lực chất lượng cao, trong đó có 6 trường hợp theo Nghị định 140/2017/NĐ-CP và Nghị quyết 05/2022/NQ-HĐND, 23 trường hợp theo Nghị định 179/2024/NĐ-CP. Hàng loạt chính sách đặc thù tiếp tục được ban hành, nổi bật là Nghị quyết 57/2025/NQ-HĐND về thu hút, hỗ trợ nhân lực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số giai đoạn 2025 - 2030; các chính sách thu hút sinh viên tốt nghiệp xuất sắc, cán bộ khoa học trẻ; hỗ trợ đào tạo sau đại học cho đội ngũ giảng viên, bác sĩ, cán bộ chuyên môn.

"Nhân lực số" - yếu tố quan trọng với Tòa án nhân dân Khu vực I - Quảng Ninh trong hành trình chuyển đổi số toàn diện.

Song song với thu hút nhân tài, Quảng Ninh đặc biệt chú trọng nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực tại chỗ. Tỉnh đã tổ chức 166 lớp đào tạo, bồi dưỡng cho 11.156 học viên, trong đó có 23 lớp về công nghệ thông tin, chuyển đổi số, an toàn thông tin mạng cho 1.159 học viên; phê duyệt 1 lớp thạc sĩ chuyên ngành an toàn thông tin mạng với 50 học viên. Riêng giai đoạn 2023 - 2025, toàn tỉnh tổ chức 232 lớp đào tạo, bồi dưỡng cho hơn 15.113 lượt cán bộ, công chức, viên chức, từng bước hình thành đội ngũ nhân lực thích ứng với yêu cầu quản trị hiện đại và chuyển đổi số. 

Một điểm nhấn đáng chú ý là việc Quảng Ninh chủ động đón đầu các lĩnh vực công nghệ mới. Kế hoạch triển khai Chương trình phát triển nguồn nhân lực ngành công nghiệp bán dẫn đến năm 2030, định hướng đến năm 2050 đã được ban hành, với mục tiêu tham gia sâu vào các khâu đóng gói, kiểm thử vi mạch, sản xuất thiết bị trí tuệ nhân tạo, qua đó góp phần cải thiện môi trường đầu tư, duy trì tốc độ tăng trưởng GRDP ở mức cao.

Đầu tư cho con người được đặt trong tổng thể xây dựng hệ sinh thái khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Với phương châm “đầu tư công dẫn dắt đầu tư tư”, giai đoạn 2023 - 2025, ngân sách tỉnh đã bố trí chi sự nghiệp khoa học và công nghệ hơn 552 tỷ đồng, đạt 2,73% tổng chi thường xuyên, bảo đảm đúng định hướng của Trung ương và huy động hiệu quả các nguồn lực xã hội. Riêng Tập đoàn Công nghiệp Than – Khoáng sản Việt Nam (TKV) triển khai Đề án chuyển đổi số với tổng kinh phí hơn 1.206 tỷ đồng; nhiều doanh nghiệp trích lập quỹ phát triển khoa học và công nghệ với tổng kinh phí gần 1.000 tỷ đồng.

Chuyển đổi số trong công tác giao ca, nhật lệnh tại Công ty Than Uông Bí - TKV.

Hạ tầng khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo của Quảng Ninh tiếp tục được hoàn thiện đồng bộ. Toàn tỉnh hiện có 33 tổ chức khoa học và công nghệ, 35 doanh nghiệp khoa học và công nghệ, 36 phòng thí nghiệm đạt chuẩn VILAS. Hạ tầng viễn thông phát triển mạnh với 5.594 trạm thu phát sóng, phủ sóng 4G cho 100% dân số, tỷ lệ phủ sóng 5G đạt trên 60% diện tích – cao hơn nhiều so với mức trung bình cả nước. Tỷ lệ hộ gia đình sử dụng internet cáp quang đạt 97,74%.

Hoạt động nghiên cứu, ứng dụng khoa học và công nghệ ngày càng đi vào chiều sâu. Giai đoạn 2023 - 2025, tỉnh triển khai 73 nhiệm vụ khoa học và công nghệ, tập trung vào các lĩnh vực trọng tâm như: kinh tế biển, công nghiệp chế biến - chế tạo, chuyển đổi số, kinh tế số. Tỷ lệ nhiệm vụ được ứng dụng, nhân rộng đạt trên 90%, góp phần nâng tỷ trọng xuất khẩu sản phẩm công nghệ cao từ 23,37% năm 2023 lên 33,13% năm 2024.

Tuy nhiên, thực tiễn cũng cho thấy những thách thức không nhỏ. Nhân lực chất lượng cao trong các lĩnh vực công nghệ lõi, trí tuệ nhân tạo, bán dẫn vẫn chưa đáp ứng yêu cầu; đội ngũ chuyên gia đầu ngành còn thiếu, nhất là trong các lĩnh vực mũi nhọn. Đây chính là “bài toán” mà Quảng Ninh xác định phải tiếp tục giải quyết bằng tầm nhìn dài hạn và sự đầu tư kiên trì. Đầu tư cho con người và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo chính là “chìa khóa” mở ra tương lai phát triển bền vững trong giai đoạn tới.